Archive for March, 2009

హమ్మయ్యా! టెస్టు డ్రా చేసి బ్రతికించారు!

మొత్తానికి న్యూజీలాండులో తెస్టు సిరీసు గెలిచే అవకాశాలను సజీవంగా వుంచుకుని మన క్రికెట్ ఆటగాళ్ళు మనల్ని బ్రతికించారు.

క్రికెట్ ఒకరోజు ఆటగా, 20-20 గా రకరకాల రూపాలు ధరించినా తెస్టు మాచ్ కున్న  విలువ వేరు. అయిదు రోజుల ఆట అని బోరు అన్నా, ఆటగాడి నైపుణ్యం తెలియాలంటే టెస్టు గీటురాయిలాంటిది.

20-20 పోటీల్లో, బంతిని బౌండరీ దాటించటంలో ప్రావీణ్యం తెలుస్తుంది. వొత్తిడికి లొంగకుండా, క్రీజువద్ద ఎక్కువ సమయం గడపకుండా, లేడికి లేచిందే పరుగన్నట్టు బాటు పుచ్చుకుందే కొట్టటానికన్నట్టు ఆడగలగాలి.

ఒకరోజు పోటీలో కాస్త తీరిక దొరుకుతుంది. ప్రణాలిక ప్రకారం ఆడాలి. ఇన్నింగ్స్ ను నిలబెట్టే వీలుంటుంది. వికెట్లు త్వరగా పోయినా, నెమ్మదిగా, 50 ఓవర్లలో నిలదొక్కుకుని ఆడి జట్టుని గట్టెక్కిచ్చే వీలుంటుంది.

అయిదు రోజుల ఆట ఆటగాడి వ్యక్తిత్వానికి పరీక్షలాంటిది. 20 ఓవర్లో, 50 ఓవర్లో ఓపిక పడితే అయిపోదు. అయిదు రోజులు అదే ఏకాగ్రత, అదే పోరాట పటిమ, అదే పట్టుదల నైపుణ్యం చూపాల్సివుంటుంది. అందుకే, 20-20 ఆటలో గొప్పగా విజయం సాధించిన వారు 50-50 ఓవర్లలో అంత ప్రతిభను చూపలేరు.

50-50లో అద్భుతంగా ఆడినవారు అయిదు రోజుల ఆటలో నిలద్రొక్కుకోలేరు.  టెస్టు పోటీల్లో అద్భుతమయిన ఆట చూపేవారు ఒకరోజు పోటీలలో నిలబడలేరు.

కానీ, అన్ని ఆటలలోనూ ఆటగాడికి అవసరమయిన నైపుణ్యం ఒక్కటే. ఆటగాడు సందర్భాన్ని అనుసరించి, వేగంగా పరుగులు తీయటం, కాస్త నిలబడిన తరువాత పరుగులు తీయటము, నింపాదిగా ఆడుతూ వీలును బట్టి పరుగులు తీయటమూ చేయాలి. అంతే, ఇది అర్ధమయినవారు ఏరకమయిన ఆటలోనయినా పేరు పొందుతారు.

గౌతం గంభీర్ 20-20 నుంచి పూర్తిగా తేరుకోకముందే 50 ఓవర్ల ఆటవచ్చింది. దానికి అలవాటయ్యేలోగా తెస్టు మాచ్ వచ్చింది. అందుకే, అతడు నిరాశ కలిగించాడు. కానీ, రెండో తెస్టు రెండో ఇన్నింగ్స్ లో అతడికి ఎలా ఆడాలో అర్ధమయింది. ద్రావిడ్ మొదటి ఇన్నింగ్స్ లో ఎక్కడ ఆపాడో రెండో ఇన్నింగ్స్ అక్కడి నుంచే ఆరంభించాడు. నిజానికి ఇటువంటి సందర్భాలలో ఆడటం ద్రావిడ్ కు కొట్టినపిండి. మొదటి సారి తొందరపడి, తెండోసారి దురదృష్టం వల్ల  ద్రావిడ్ 100 పరుగులు చేయలేకపోయాడు. లక్ష్మణ్ ద్రావిడ్ తరువాత ఇలాంటి పరిస్థితిలో ఎలా ఆడాలో తెలిసినవాడు. అందుకే అతడు రెండి ఇన్నింగ్స్ లోనూ చక్కగా ఆడాడు. యువరాజ్ సింగ్ కు ఇది తప్పనిసరిగా ఆడాల్సిన పరిస్థితి. ఆడాడు. సెహవాగ్ అలవాటయిన రీతిలో ఆడాడు. కానీ, పరిస్థితికి తగ్గట్టు ఆడలేదు. సచిన్ ఎలా ఆడినా అద్భుతమే.

అయితే, మనవాళ్ళు ఆటను డ్రా చేయటం వల్ల మనం బ్రతికి పోయాం. లేకపోతే, టీవీ చానళ్ళలో మిడి మిడి ఙ్నానపు యాంకర్లు గొప్ప గొప్ప ఆటగాళ్ళను పనికిరాని వారిలా దూశించి, అవమానపరచటం ఒక వారంపాటు భరించాల్సి వచ్చేది. బ్యాటు పుచ్చుకోవటం సరిగ్గా తెలియని విశ్లేషకులంతా చానళ్ళలో వచ్చేసి ఆటగాళ్ళపైన అక్కసు ప్రకటించటం చూడాల్సివచ్చేది. పత్రికలన్నీ ఆటగాళ్ళని తిట్టేవి.

ఒక వారం క్రితం ఈ ఆటగాళ్ళనే, ఈ చానళ్ళు, ఈ పత్రికలు పొగిడాయి. ఆకాశానికి ఎత్తేశాయి. మొదటి ఇన్నింగ్స్లో చతికిలబడగానే, మన వాళ్ళు ప్రాక్టీసు బదులు ఎంజాయ్ చేశారని పదే పదే దూషించాయి. అసలు మనవాళ్ళకు ఆట రానట్టే చర్చలు జరిగాయి.

ఒక తెలుగు చానల్లో ఇంకా బొడ్డూడని వార్తగత్తె మన ఆటగాళ్ళు జిడ్డు ఆట చూపారని తన అమూల్యమయిన అభిప్రాయం ప్రకటించింది. నిజానికి వార్తగత్తెల వ్యాఖ్యలు స్క్రిప్తు రయిటర్లు రాస్తారు. అంటే, ఆట సమయమూ సందర్భమూ కూడా తెలియని స్క్రిప్టు రచయితలు, తిట్టి గొప్పగా భావించుకునే న్యూనతా భావం తో సతమతమయ్యేవారూ మనకు వార్తలూ విశ్లేషణలూ అందించి మన అభిప్రాయాలను ప్రభావితం చేస్తున్నారన్నమాట. ఈ చానళ్ళే ఒక రోజు ముందు మనవారు అనవసరమయిన షాట్లు కొట్టబోయి అవుటయ్యారని తిట్టాయి. తెల్లారేసరికి జిడ్డూఅట చూపారని హేళన చేస్తున్నాయి.కొందరు ఎక్స్పర్టులయితే, ధోనీ లేకపోటంవల్ల ఆటగాళ్ళు ఆడలేకపోతున్నారని అన్నారు. సచిన్, ద్రావిడ్ లాంటి ఆటగాళ్ళు ధోనీ లేకపోతే ఆడలేరన్నమాట!

ఆట గురించి, ఆటలో మెళకువల గురించి తెలియని వారు, సమయమూ సందర్భమూ గ్రహించనివారు మన చానళ్ళలో నిండి వున్నారు. అందుకే ఆటను డ్రా చేసి మన ఆటగాళ్ళు మనల్ని బ్రతికించారు. లేకపోతే ఈ పాటికి టీవీలనిండా, పత్రికలనిండా, మన ఆటగాళ్ళ పైన విమర్షలుండేవి. సచిన్, ద్రావిడ్, లక్ష్మణ్ ల కన్నా ఆట ఎక్కువగా తెలిసినట్టు ప్రతివాడూ వ్యాఖ్యానించేవాడు. ఆట డ్రా అవటంవల్ల మనమీ దుస్థితినుంచి తప్పించుకున్నాము. అందుకు మనము ఆటగాళ్ళకు కృతఙ్నలమయివుండాలి.

అందుకే డ్రా చేసి మనల్ని బ్రతికించారు మన ఆటగాళ్ళు.

March 30, 2009 · Kasturi Murali Krishna · No Comments
Posted in: క్రికెట్-క్రికెట్

ఈ వారం నా రచనలు-4

ఎప్పటిలాగే, ఈ ఆదివారం విడుదలయ్యే వార్త ఆదివారం అనుబంధంలో బ్లాగ్ స్పాట్ వుంటుంది. ఈ శీర్షికన ఈసారి, రాబిన్ శర్మ బ్లాగు పరిచయం చేశాను. ది మాంక్ హూ సోల్డ్ ఫెరారి, హూ విల్ క్రయ్ వెన్ యూ డయ్ లాంటి హిట్ వ్యక్తిత్వ వికాస పుస్తకాల రచయిత అతడు.

క్రితం ఆదివారం ఆంధ్రప్రభ  ఆదివారం అనుబంధం పూర్తిగా ఉగాది ప్రత్యేకం కావటంతో మామూలుగావుండే శీర్షికలు లేవు. దాంతో, క్రితం వారం రావాల్సిన భయాలు ఈవారం వస్తాయి.

ఆంధ్రభూమి వార పత్రికలోని పవర్ పాలిటిక్స్ శీర్షికన, ప్రస్తుతం జరగబోయే లోక సభ ఎన్నికల కోసం వివిధ పార్టీలలో జరుగుతున్న పొత్తుల ఆరాటాలు, వేర్పడే కసరత్తుల గురించి విశ్లేషణ వుంటుంది.  ఈసారి పార్టీలకు వచ్చే సీట్లకన్నా, ప్రధాని పదవిపైన ఆశవున్న అభ్యర్ధులే ఎక్కువగా వున్నారు.

ఈభూమి అని ఒక కొత్త పత్రిక వస్తోంది. ఈ పత్రికలో అనుకోకుండా ఒక శీర్షిక ఆరంభించాల్సివచ్చింది. రసమయి అనే మాస పత్రికలో నేను హిందీ గేయ రచయితల గేయాలను, వారు చూపిన చమత్కారాలనూ విశ్లేషిస్తూన్నాను. ఆ పత్రిక ఈ ఏప్రిల్ సంచికతో ఆగిపోతోంది. ఇప్పుడు అదే శీర్షికను ఈ భూమి పత్రికలో ఆప్రిల్ సంచిక నుంచీ ఆరంభిస్తున్నాను. రసమయిలో రచనకీ, ఈభూమి శీర్షికకూ తేడా వుంది.

రసమయి సాంస్కృతిక పత్రిక. కాబట్టి, కాస్త లోతుగా విశ్లేషించేవీలుంది. పైగా, పాఠకులంతా ఉచ్చస్థాయి కళాకారులు, ఉత్తమాభిరుచి వున్నవారు. అందుకని, కాస్త స్కాలర్లీ విశ్లేషణకు వీలుండేది.

ఈ భూమి పాఠకులను కేవలం స్కాలర్లీ అనలేము. రసమయిలాగా, ఇది రీసెర్చ్ రచనల పత్రిక కాదు. కాబట్టి, సినీ సంగీత కళాకారుల పరిచయం రసమయిలోలాగా, తీరికగా, నెలలల తరబడి చేసేవీలు లేదు. ఒకో నెలా ఒకరి పరిచయం అయిపోవాల్సిందే.

మొదటగా సాహిర్ లూధియానవీ పరిచయంతో ఆరంభించాను. సాహిర్ గురించి, సినీ గీతాలలో ఆయన పొందుపరచిన అయద్భుతమయిన భావాలగురించి ఎంత రాసినా తనివితీరదు. అయినా, పత్రిక పరిమితుల దృష్ట్యా ఒక్క సంచికతో సాహిర్ పరిచయాన్ని ముగించాను.

ఈనెల దివ్యధాత్రి మాస పత్రికలో ద్రష్ట సీరియల్ కొత్త మలుపు తిరుగుతంది. వారణాసి లోని స్వర్ణ శివ మందిరం పైన తురుష్కుల దాడికి రంగం సిద్ధమవుతుంది.

దివ్య ధాత్రిలోనే, దివ్య వ్యక్తిత్వాల శీర్షికన కుంభకర్ణుడి వ్యక్తిత్వ విశ్లేషణ వుంటుంది. కుంభకర్ణుడి రాక్షసత్వం నీడన మరుగునపదిన అతని మంచితనం గూర్చి వివరణ వుంటుంది.

ఆంధ్రభూమి దినపత్రిక గురువారం చిత్రభూమి అనే అనుబంధం వుంటుంది. సినెమా సిత్రాలు అనే శీర్షికన, ఈవారం కూడా కామెడీ సినిమా స్క్రిప్టుల గ్రించిన చర్చ కొనసాగుతుంది. 

కౌముది మాస పత్రికలో కథాసాగరమధనం శీర్షికన జనవరీ- ఫిబ్రవరీ నెలలలో వివిధ వార, దిన, మాస పత్రికలలో ప్రచురితమయిన కథలలోంచి నాకు నచ్చిన కథల పరిచయంవుంటుంది. వాటిల్లోంచి నాకు అత్యుత్తమంగా అనిపించిన కథను అందిస్తున్నాను. మీరూ నా అభిప్రాయాన్ని, కథను చదివి ఈ విషయంలో మీ అభిప్రాయాన్ని నిర్మొహమాటంగా వెల్లడించవచ్చు. ఆరోగ్యకరమయిన చర్చ జరగాలన్నది నా కోరిక.

ఇవీ ఈవారం నా రచనలు. చదివి మీ అభిప్రాయాన్ని  నిర్మొహమాటంగా వ్యక్త పరుస్తారని ఆశిస్తున్నాను.

March 29, 2009 · Kasturi Murali Krishna · No Comments
Tags: , , , , , , , , ,  · Posted in: Uncategorized

ప్రేమ సినిమా చూశాడు, బ్రహ్మబుధ్!

భళ్ళున మెదడు తలుపు తన్ని, లోపలకు దూకాడు బ్రహ్మబుధ్!

ఈమధ్య కాలంలో బ్రహ్మబుధ్ ఎందుకో రావటంలేదు. ముఖ్యంగా మురికివాడల కుక్క సినిమా చూసినప్పటినుంచీ ఏవో ఆలోచనల్లోపడ్డాడు. వాడిని వదలి నేను అరుంధతిని చూసిన తరువాత పెద్ద గొడవ చేశాడు.

బ్రహ్మబుధ్ నోరు నేను నొక్కేస్తున్నానట. వాడి అభిప్రాయం ప్రజల వద్దకు చేరకుండా, పత్రికలలో ఇజాల సబ్ ఎడిటర్లలా సెన్సార్ చేస్తున్నానట. తన అభిప్రాయానికి వ్యతిరేక అభిప్రాయపు నోరు నొక్కటం మీ మానవుల లక్షణం అని దూషించి వెళ్ళిపోయాడు.

అపార్ధం చేసుకుంటే చేసుకున్నాడు, నన్ను వదలి పోయాడు అదే చాలు అని నవ గ్రహాలలో బుధ గ్రహానికి తిలలు, పెసలు, నూనెలు అర్పించి అర్చించి గ్రహ శాంతి చేశానని శాంతంగా వున్నాను. ఇప్పుడు హఠాతుగా వూడి పడి నన్ను ఉలిక్కిపడేట్టు చేశాడు.

ఇంతకాలానికి కనిపించినందుకు సంతోషించాలో, మళ్ళీ వచ్చినందుకు ఏడవాలో తెలియక ఓ వెర్రి నవ్వు నవ్వాను.

వాడది పట్టించుకోలేదు.

నాకు మరెవరి మెదడులోకీ ప్రవేశం కుదరటంలేదు. చచ్చినట్టు మనిద్దరం కలసి పని చేయాల్సిందే. నా అభిప్రాయాలను నువ్వు బ్లాగ్లోకానికి అందివ్వాల్సిందే. ఈ విషయంలో నీకు ఎలాంటి చాయిస్ లేదు, అని తిష్టవేసి కూచున్నాడు.

సరే చెప్పు నాయనా, ఈ సారి ఏ సినిమా చూశావు? నీరసంగా అడిగా.

అది నువ్వు చెప్పాలి. నేను కథ చెప్తా, అన్నాడు.

సరే, అన్నాను.

కాలేజీ పిల్లలు, అన్నాడు.

హ్యాపీ డేస్ అన్నాను

తల అడ్డగ్మా త్ ఇప్పాడు.

అన్నీ కాలేజీ పిల్లల ప్రేమ కథలే. ఈ క్లూ సరిపోదు, అన్నాను.

కాలేజీ పిల్లల ప్రేమ కథ. మంచి మితృలు.

కుచ్ కుచ్ హోతా హై.

కోపంగా చూశాడు.

వాళ్ళిదారూ ఫ్రెండ్స్. తమ మధ్య ప్రేమ వున్నాట్టు వాళ్ళ్కు తెలియదు.

కుచ్ కుచ్ హోతా హై. మైనే ప్యార్ కియా లో ఫ్రెండ్స్ టోపీ పెట్టుకుని ప్రేమించేసినప్పటినుంచీ, సినిమా వాళ్ళు యువకులందరికీ అదే టోపీ పెడుతున్నారు, అంటూ ఏదో చెప్తూన్న నేను వాడు ఉరిమి చూసేసరికి, బెదిరి నోరు మూశాను.

ఇద్దరూ ఫ్రెండ్స్. కానీ ప్రేమ ఉన్నట్టు వాళ్ళకు తెలియదు. ఇద్దరూ వేరే వాళ్ళ వెంట పడతారు. చివరికి తమ తప్పు గ్రహించి ఒకటయి పోతారు.

తల పట్టుకున్నాను. సినిమా పేరు చెప్పటమంటే సులభమనుకున్నాను. కానీ వాడు చెప్పిన కథ ఎన్నెన్నో సినిమాల కథ. చివరికి బొమ్మరిల్లులో కూడా నాయిక కాలేజీ పిల్ల, ఇద్దరూ ఫ్రెండ్స్. వాడికి వేరే ఆమెతో పెళ్ళి స్థిరమవుతుంది. అప్పుడు ప్రేమను గ్రహిస్తారు.

బాబూ మా సినిమాలకు కథలన్నీ కొద్ది తేడాలతో ఒకటే. సినిమాను గుర్తుపట్టాలంటే, ఏదయిన హిట్ పాటనో, నాయికా నాయకుల పేర్లో చెప్పాలి. ఎందుకంటే, ఇప్పుడు నువ్వు చెప్పిన పిట్టకథ అటు మైహూనాలో వుంది, ఇటు హాపీ డేయ్స్ లోనూ వుంది. ఫ్రెండులా కనబడిన అమ్మాయి డ్రెస్ మార్చుకోగానే అమ్మాయని గుర్తించటమూ వుంది. ఇలా నువ్వు కథ చెప్పి సినిమా గుర్తించంటే కష్టం, అన్నాను ఓటమినొప్పుకుంటూ.

పక పక నవ్వాడు. నేనూ కాలేజీలో చేరుతున్నాను. అమ్మాయిలందరితో ఫ్రెండ్షిప్ చేస్తాను. ప్రేమిస్తాను, అని ఎగరసాగాడు.

ఒరేబాబూ, ఇతర దేశాల సినిమాలలో ఆ దేశాల జీవన విధానం కనిపిస్తుంది. మా సినిమాలను మా జీవన విధానం అనుసరిస్తుంది. అవి చూసి మోసపోకు. అమ్మాయిలు నువ్వు కాలేజీలో అడుగుపెట్టగానే ప్రేమించేయటానికి సిద్ధంగా వుంటారని పొరబడకు. భంగ పడకు, అని ఏవేవో నీతులు చెప్తూంటే, అడ్డుపడ్డాడు.

పర్ పప్పు కాంట్ దాన్స్ సాల అంటూ, గిర గిర తిరుగుతూ, నన్ను తిప్పుతూ, దిరకిట్ తానా దిరకిట్ తానా దిరదిరకిట్ తానా, నేనూ కాలేజీకి వెళ్తున్నా తానా, ఫ్రెండ్షిప్ ప్రేమా చేస్తున్న తానా, తానా తానా త్రికిట గిరికిట గిరికిట తానా, అని తిప్పుతూ పాడుతూన్నాడు.

నేను తిరిగి తిరిగి పడిపోయా!

March 27, 2009 · Kasturi Murali Krishna · No Comments
Posted in: sinemaa vishleashaNaa.

ఇతర కవులపై జాషువా విమర్శలు-2

బ్లాగరులందరికీ విరోధినామ యుగాది శుభాకాంక్షలు. ఊ ఆయురారోగ్య ఐశ్వర్యాలతో సర్వే జనా సుఖినోభవంతు.

జాషువా కవిత్వంలో సమకాలీన సామజిక పరిస్థితులు కనిపిస్తాయి. వాటికి ఆయన స్పందన కనిపిస్తుంది.

ఆకాలంలో సాహిత్యం సంధి దశలో వుంది. అనేకానేక సిద్ధాంతాలు, అభిప్రాయాలు సాహిత్యాన్ని పట్టి కుదిపేస్తున్నాయి. పాత కొత్తల మేల్ కలయిక క్రొమ్మెరులుగులు చిమ్మాలని గురజాడ వాంచించినా, పాత కొత్తల కలయిక సంఘర్షణ రూపం ధరించింది. విచ్చలవిడి తనం, పాతను అవహేళన చేయటం అభ్యుదయం అభివృద్ధి అయింది. ప్రతిక్రియగా, పాతను పట్టుకుని వ్రేలాడటం సాంప్రదాయ పరిరక్షణ అయింది. ఇలాంటి నూతన విప్లవాత్మక మార్పులకూ, పాతను పట్టుకుని వ్రేలాడటాన్ని, ప్రయోగాల పేరిట పద్యాన్ని పాదాలతో తొక్కేయటానికి జాషువా తీవ్రంగా స్పందించాడు. అవకాశం దొరికినప్పుడల్లా, తన భిప్రాయాన్ని నిర్ద్వంగా ప్రకటిస్తూవచ్చాడు.

అయోమయం అనే కవిత ఇలాంటిదే. అలాంటిదే మరో కవిత, కవితాలక్షణము.

ఈ కవితలో జాషువా, ఆధునిక కవిత్వ వికృత పోకడలను వ్యంగ్యం చేస్తూ కవిత్వ తత్వాన్ని, లక్షణాలనూ వివరిస్తాడు.

సందిటకు రాని వృద్ధభూషణము లెన్నో!
తనువున దగిల్చి, కావ్య సుందరిని దిద్ది,
బరువు మోయించి, తత్వంబు మరచిపోవు
కవి, యెరిగడు వ్యంగ్యవాగ్గర్భమహిమ!

మొదటి పద్యంలోనే, వృద్ధభూషణాల బరువు కావ్యసుందరితో మోయిస్తారంటూ విసురు విసిరాడు.

రెండో పద్యంలో, విపులరసభావభరిత గంభీరగమన మమరి చూపెట్టవలయు నని సలహా ఇస్తున్నాడు.

తరువాత పద్యంలో, నవరస ప్రాధాన్య ధన్యోక్తులతో కావ్యాన్ని తీర్చి దిద్దాలని సూచిస్తున్నాడు.

అంటే, జాషువా పూర్తిగా ప్రాచీన కవిత్వ తత్వాన్ని పనికిరాదనటంలేదు. పాతలోని మంచిని గ్రహించమంటున్నాడు.

నేటికైత, అనే కవితలో, కవితావాహిని చీలి పాయలయి ఆగంబై యధేచ్చారతిన్/ బ్రవహింపం దొడగెన్/ బురాతనపు త్రోవల్పుంతలుం బాడు వ?డ్డవి; చ్చందో నియమాది కూలములు భ్రష్టంబయ్యె/ అంటూ సమకాలీన పరిస్థితిని వివరిస్తాడు.

అయితే, అనేక రకాల భావజాలాలు కవిత గొంతు పిసికి రసాన్ని పీల్చేయటాన్ని ఖండిస్తూ, భావితరాలు కవిత్వమంటే విసిగి శపిస్తారు కవులు జాగ్రత్త పడకపోతే, అని భవిష్య దర్శనం చేస్తారు. ఇప్పుడు జరుగుతున్నది జాషువా ఊహించి చూపించిందే!

ముసిరిన భావజాలమును బూడిదలోపల వంపి, కుత్తుకల్/బిసికి, యగాధ శబ్ద వనవీధుల దాచి, కవిత్వమన్నచో/ విసిగి, శపించి పోయెదరు, వీనులు శూన్యములై సభాసదుల్/ రసమరికట్టు యీ గులకరాల బిగింపులకేమి హేతువో?

చివరి పద్యంలో తన అభిప్రాయాన్ని ప్రకటిస్తాడు జాషువా.

మొత్తముమీద నాంధ్రకవి ముఖ్యులు పెట్టిన కట్టుబాట్లలో/ నుత్తమ మధ్యమాధమములున్నవి, వానిని కొద్దిగా మరా/మత్తొనరింపనౌ ననెడు మాటకు నేనును సమ్మతింతు; నీ/ బిత్తల తోకపీకుడు కవిత్వపు ఫక్కి ననాదరించెదన్.

బిత్తల తోకపీకుడు కవిత్వాన్ని ఆదరంచనని స్పష్టంగా చెప్తున్నాడు జాషువా. ఇప్పటి కవులను, వారి కవిత్వాల వెర్రిపోకడలను చూస్తే జాషువా ఏమనేవారో?

తన్నుడు చంపుడు, ద్వేషాలు, బూతులు, అర్ధం పర్ధంలేని మాటల్స్ కూర్పులే కవిత్వమని, అవే కొత్త ప్రయోగాలని తమని తామే పొగడుకునే కవులను వారి కవిత్వాన్ని చూస్తే జాషువా ఏమనేవారో సూచన ప్రాయంగా మనకు కవి అన్న కవితలో తెలుస్తుంది.

ఇది రేపు.

March 27, 2009 · Kasturi Murali Krishna · No Comments
Posted in: Uncategorized

పద్య కవులపై జాషువా విమర్శ.

జాషువా ప్రధానంగా సాంప్రదాయిక చ్చందో బద్ధ కవిత్వం రచించినా, ఆయన తన పద్యాలలో అనేక సమకాలీక సామాజిక వస్తువులను చిత్రించారు. సమకాలీన మనస్తత్వాలను ప్రదర్శించారు. ఇందులో భాగంగానే, ఆ కాలంలో చలామణీ అవుతున్న కవిత్వ ప్రక్రియలపైనా, కవులపైనా కూడా తన దృక్కోణంలో విమర్శలు చేశారు. అలాంటి విమర్శలలో ఒక కోణం, అయోమయం, కవితలో కనిపిస్తుంది.

రత్నాలు తన కవితలో వున్నాయి, వాటిని ఎవరూ గుర్తించేవారు లేరు, అని వాపోయే కవిని ఆ రత్నాలు ఇంటికి తీసుకుపోయి దాచుకోమని వెక్కిరించారు. ఆ తరువాత పద్యంలో, తన పద్యాలు నన్నయ్య, తిక్కన్నలకు సాటిరాగలవని గర్వించే కవులపై విమర్శనాస్త్రాన్ని సంధించారు.

ఇయ్యది నూత్నపుంగవిత, యీ కవనంబును జూచెనేని, న
న్నయ్యయు గొయ్యవారిచనడా? యని వెర్రిమొగాలు పప్పురా
మయ్యలు, కొందరన్న విని, యాత్మను బొంగెదె? వడ్లగింజలో
బియ్యపుగింజగా కిది, కవిత్వమటోయి! బడాయిగొట్టగన్

ఈ పద్యంలో నన్నయ్య తిక్కనల తన దన్నే ఆధునిక కవితలను రాస్తున్నామని విర్రవీగే సాంప్రదాయిక కవులు, ఆధునిక కవులపైన జాషువా ఉమ్మడి వెక్కిరింపు వుంది.

ఇప్పుడు కవి ఆధునిక ప్రణయ భావ కవిత్వమంటూ రోదనలు, దుర్భర నిరాశా భావనలతో కవనాన్ని నింపే భావ కవుల అభావ కవిత్వాన్ని హేళన చేస్తున్నాడు.

కమ్మని భావము గల ప
ద్యమ్మొక్కటి వ్రాయజాల వన్నిటిలో, మ్య్
గ్దమ్మో! ప్రణయమ్మో! యని
యుమ్మలికించెదవు నీదియుంకవనమా?

ఇలా హేళన చేసి వూరుకోలేదు, తరువాత పద్యంలో కవిబ్రహ్మతో పొలిక తెచ్చుకుంటావెందుకని ఎద్దేవా చేస్తూ, నీయభావకవితాచిత్రాంగి నీ తిక్కనార్యునిముందేల ప్రవేశపెట్టెదు? అని వెక్కిరిస్తున్నాడు.

ఇంతటితో సరిపుచ్చుకోలేదు జాషువా. వరిగడ్డిలా పేలవమయిన అభిప్రాయాలతో చరణాలు సాగని నికృష్టమయిన మార్గాన చీదరపుట్టిస్తావేమి అని ఈసడించుకుంటున్నాడు. అనర్ధవ్యర్ధ వాచాలతతో కవిత్వాన్ని వ్యర్ధం చేయవద్దని సూచనప్రాయంగా చెప్తున్నాడు కవి.

ఇప్పుడు ఉదాహరించేపద్యము సూటిగా కృష్ణ శాస్త్రి భావ కవిత్వపు గుండెలో దిగబడుతుంది.

కవిసమయంబుదప్పి నుడికారపు సొంపును బాడుసేసి నీ
వెవతుకకోసమో కుమిలి యేడ్చుచు జక్కని తెల్గుకైతకా
యువులు గుదించి యేమిటి కయోమయముం బొనరింతువీవు? నీ
కవనము పాడుగాను! వెడగా! యికనేనియు రమ్ము దారికిన్

ఆధునిక కవిత్వము నాల్గుపాదాలకు కుదించారు కొందరు. ఆ నాల్గుపాదాల కవితనే సంపూర్ణ కవిత అన్నారు. అందుకే కవి కవిత ఆయువును తగ్గించేశారని వెక్కిరిస్తున్నాడు. అంతేకాదు, భావకవిత్వంలో ప్రేయసి కోసం కుళ్ళి యేడ్వటాన్ని కవి వెక్కిరిస్తున్నాడు.

ఇక్కడ మనము ఒక విషయాన్ని ప్రస్తావించుకోవాలి. ఏ కవిని కూడా అందరూ మెచ్చుకోరు. ప్రతి కవిపైనా, అతని కవిత్వం పైనా విమర్శలు వస్తాయి. అతనికి అభిమానులూ వుంటారు. అందుకే ఎదుటివారి విమర్శలతో సంబంధం లేకుండా ఎవరికివారు స్వయంగా కవి కవిత్వాన్ని చదివి నిజానిజాలు తేల్చుకోవాలి.

ఇక్కడ జాషువా అభిప్రాయంలో కృష్ణశాస్త్రి కవిత పనికిరానిది. కానీ అనేకులకు కృష్ణశాస్త్రి కవితలో తమలోని భగ్న ప్రేమికుడి హృదయ వేదన కనిపిస్తుంది. తమ విఫల ప్రణయ మనోరధాలు అక్షర రూపంలో లభించి సాంత్వన కలుగుతుంది.

అలాంటప్పుడు జాషువా విమర్శించాడు కాబట్టి అటు విశ్వనాథ, ఇటు, కృష్ణశాత్రి కవితలు పనికిరావంటామా?

కవిసమయం తెలియనివని అన్నాడు జాషువా. కాబట్టి ఆ కవితలన్నీ తప్పులంటామా?

కాబట్టి, విమర్శలలో అనేక అంశాలుంటాయి. ఒకరు విమర్శించారుకాబట్టి కవి పనికిరానివాడయిపోడు. పొగిడారు కాబట్టి గొప్పవారయిపోరు. కృష్ణశాస్త్రి కయినా, విశ్వనాథ కయినా ఇది వర్తిస్తుంది.

విమర్శ అనేది విమర్శకుడి వ్యక్తిగత అభిప్రాయం. అది విశ్వజనీనం కాదు. సార్వజనీనంకాదు.

గనిస్తే, జాషువా విమర్శలో కసి కనిపిస్తుంది.

ఒక కవిని ఇంకా నీల్గెదవేమిటి? అని ఎద్దేవా చేశాడు. ఇంకో కవిని నీదియుం కవనమా? అని తీసిపారేశాడు. మరో కవిని నీ కవిత పాడుగాను అని ఈసడించాడు.

ఇతర సమయాల్లో ఎంతో సౌమనస్యం ప్రదర్శించే జాషువా, సాటి కవులదగ్గరకు వచ్చేసరికి ఇంత అసహనం, ఆగ్రహాలు ప్రదర్శించటం వెనుక, ఆయన అనుభవించిన వివక్షత, తిరస్కారాల ప్రభావం వుందన్నది నిర్వివాదాంశం.

మిగతా రేపు.

March 25, 2009 · Kasturi Murali Krishna · No Comments
Posted in: Uncategorized

నాకు తెలిసిన కాంతారావు!

ఒక వ్యక్తికి మరో వ్యక్తి మూడు రకాలుగా తెలుస్తాడు. ప్రత్యక్ష పరిచయం. పరోక్ష పరిచయం.(వేరే వారి ద్వారా వినటం), తన కళ ద్వారా పరిచయం.

ఇతర పరిచయాలకూ, కళ ద్వారా పరిచయానికీ చాలా తేడా వుంతుంది.

కళ ద్వారా పరిచయమయిన వ్యక్తి అసలు వ్యక్తికి పూర్తిగా భిన్నంగా వుండేవీలుంది. రచయితలు రచనల ద్వారా, రచనలలో ప్రదర్శించిన అనేకానేక భావాల ద్వారా పాఠకుడి మదిలో ఒక విస్పష్టమయిన రీతిలో పరిచయమవుతాడు. అతడిని ప్రభావితం చేస్తాడు. నటుడయితే తాను ధరించిన పాత్రల ద్వారా వ్యక్తి మనసులో చెరగని ముద్ర వేస్తాడు. అత్యంత ప్రభావం చూపుతాడు.

రచయిత వ్యక్తిని ప్రభావితం చేయాలంటే, వ్యక్తి అక్షరాస్యుడయి వుండాలి. కాస్త భావావేషం, సంస్కారం వుండాలి.

నటుడికి అలాంటివేవీ అవసరం లేదు. ఊహ తెలిసీ తెలియక ముందునుంచీ, అర్ధమయీ అవని వయసునుంచీ నటుడు వ్యక్తిపైన ప్రభావం చూపుతాడు. వ్యక్తి ఊహలకు ఆలోచనలకూ దొశ నిస్తాడు.

నాకు కాంతారావు అలా పరిచయం.!

నేను కడుపులో వున్నప్పుడు మా అమ్మ కాంతారావు సినిమాలు చూసిందట.  అమ్మ నాగేశ్వరరావు అభిమాని. ఎంటీ రామారావు సినిమాలూ చూసేది. మా అమ్మ సినిమాలు బాగా చూసేది. కడుపుతో వుండి సినిమాకు వెళ్తూంటే, అప్పుడు మేము పల్లెటూరిలో వుండేవాళ్ళం, ఆ పల్లె వాళ్ళంతా నోళ్ళు నొక్కుకుని, కథలు చెప్పుకునేవారట. ఇప్పటికీ మా అమ్మ, అత్తయ్యలు కలిస్తే వాళ్ళు ఏయే సినిమాలు ఎన్నెన్ని సాహసాలు చేసి చూశారు, ఎవరెవరిని ఎంతెంతగా ఆశ్చర్యపరచారో చెప్పుకుని నవ్వుకుంటూంటారు. కాబట్టి నాకు ఈ ప్రపంచం సరిగా పరిచయం కాకమునుపే కాంతారావు కత్తి యుద్ధాలు, మాయలు మంత్రాల సాహస గాథల చిత్రాలతో పరిచయం ఏర్పడింది.

నాకు ఊహ తెలిసే వయసులో కాంతారావు అభిమాన నటుడు కావటం స్వాభావికంగా జరిగింది. ఎంటీరామారావు సినిమాలు పౌరాణికాలు. నాగేశ్వరరావు సినిమాలు సాంఘికాలు. దాంతో, పిల్లలకు కాంతారావు అభిమాన నటుడవటంలో ఆశ్చర్యం లేదు.

నేనూ కత్తియుద్ధాలు చేశాను. సాహసాలు ఊహించాను. భయంకర రాక్షసులతో భీకరమయిన పోరాటాలు చేశాను. నిప్పులు గ్రక్కే రాక్షస సర్పాలతో అలవోకగా కత్తి యుద్ధం చేసి వాటి తలలను నరికేశాను. కొండల అంచులనుంచి వ్రేలాడుతూ, రాజనాలను చంపి రాజ్యం దక్కించుకున్నాను. నాయికలతో రొమాన్స్ ఊహించే వయసుకాకున్నా, ఊహించి అర్ధంకాని ఆనందాన్ని అనుభవించాను.

ఊహ తెలిసిన తరువాత, నా ప్రథమ హీరో, అద్భుతం, ఆదర్శం కాంతారావు!

పెద్దన్నయ్యకు రామారావు ఇష్టం. రెండో అన్నయ్యకు నాగేశ్వరరావు ఇష్టం. దాంతో నాకు కాంతారావు ఇష్టం అవటం తప్ప మరో మార్గం లేదు.

అతడి బొమ్మలు సేకరించి ఆల్బంలొ దాచుకున్నాను. తడిలా కత్తి పట్టుకుని పోసులిచ్చాను. గాలిలో తేలే గుర్రాలపైన దూదిపింజల్లాంటి మబ్బులపై తేలియాడి దేవలోకాలలోని దేవ కన్యలను కష్టాల్లోంచి రక్షించేశాను.

నేను స్టేజీ ఎక్కి పాడిన మొదటి పాట కాంతారావుదే. చందన చర్చిత నీలకళేఅబర పీత వసన వనమాలీ అన్నది.

మైకు ముందు కూచుని నేను పాటపాడేశాను. ఆర్గనైజర్లు నన్ను పాడు పాడు అని ప్రోత్సహిస్తున్నారు. స్టేజి దిగినతరువాత నాకు అర్ధమయింది, నేను పాడిన పాట ఎవ్వరికీ వినిపించలేదని. ఎందుకంటే, నేను మైకులోకి పాడలేదు కాబట్టి. అలా, నా బాల్యంలోని అనేకానేక అనుభవాలు కాంతారావుతో ముడిపడివున్నాయి.  

కాస్త ఊహ తెలిసి యువతులవైపు దొంగ చూపులు చూస్తూ ప్రణయ భావన మానసిక స్వరూపాన్ని అర్ధం చేసుకునే ప్రాంగణ ప్రవేశ ద్వారంలాంటి భౌతిక భావనలు రూపు దిద్దుకునే సమయంలో కాంతారావే నా కలల ప్రేయసిని వర్ణించి ఊహలకు రెక్కలనిచ్చాడు.

ఏ పారిజాతమ్ములీయగలనో చెలీ, గిరిమల్లికలు తప్ప గరిక పూవులు తప్ప, ఏ కానుకలను అందించగలనో చెలీ, గుండెలోతుల దాచుకొన్న వలపులుతప్ప, అంటూ, ఎన్ని ఒంటరి ఘడియలలో అర్ధంకాని ఆవేదనానందాలనడుమ నలిగిపోయానో. సృజనాత్మక ఆవేశారంభ గడపపైన నుంచుని రగిలిపోయానో!

అయితే, కాంతారావు అంటే వెర్రి అభిమానం హద్దులుదాటేలోగా, కాంతారావు హీరో నుంచి విలన్ అయ్యాడు!

ఇది నా ఆలోచనలను అతిగా ప్రభావితం చేసింది.

దేవుడు చేసిన మనుషులు సినిమాలో కాంతారావును విలన్ గా చూస్తూ నేను అనుభవించిన క్షోభ ఇప్పటికీ మరచిపోలేను.

నటుడి ఇమేజీ గురించిన అవగాహన కలిగింది. అంతేకాదు, మామూలు మనుషులను ఆదర్శంగా తీసుకోకూడదన్న గ్రహింపు కలిగింది. బహుషా, అప్పుడే అనుకుంటాను, నేను మనుషులముందు మోకరిల్లటం మానేశాను.

మనిషన్నవాడిలో దోషాలుంటాయి. దోషాలున్నవాడెవడూ ఆదర్శం కాకూడదు.

ఇప్పటికీ వ్యక్తులపైన నా అభిమానం ఒక స్థాయిని దాటదు. నటులు, కళాకారులు, రచయితలు, నాయకులు, స్నేహితులు ఒకరేమిటి ఎవరితోనూ తీవ్రమయిన అనుబంధంకానీ, అభిమానంకానీ నాకులేదు.

ఒకరకంగా చెప్పాలంటే, కాంతారావు విలన్ వేషం వేసినతరువాత, నేను సినిమాలు చూసే విధానమే మారిపోయింది. నటులను ఆరాధించటం అంతమయిపోయింది.

ఇంతలో రాజ్ కపూర్, దేవానంద్, దిలీప్ కుమార్, షమ్మీ కపూర్ లు పరిచయమయ్యారు. కాంతారావును వదలి ముందుకు సాగిపోయాను.

ఆతరువాత నేను కాంతారావు సినిమాలు చూడలేదు. కొత్తవేకాదు పాతవీ మళ్ళీ చూడలేదు. ఆయన విలన్ వేషం వేయటంతోటే, రాజకుమారుడు అదృశ్యమయ్యాడు. ఆ స్థానాన్ని ఎవరూ భర్తీ చేయలేదు, అది ఇప్పటికీ ఖాళీగానే వుంది. అసలు వీరుడు, సాహసి నాకు అప్పుడే అదృశ్యమయ్యాడు. ఇప్పుడు మరణించింది నా హీరో కాంతారావు కాదు.

చిత్రమేమిటంటే, ఆలోచిస్తే, నాకు ఇప్పటికీ, ఇతరుల జానపద చిత్రాలు నచ్చవు. ఎంటీరామారావన్నా, నాగేశ్వర రావన్నా, మామూలు అభిమానమే తప్ప గొప్ప భావనలేదు. దీనికంతటికీ, బహుషా, చిన్నప్పుడు అన్నయ్యలతో నా హీరో గొప్పతనాన్ని నిరూపించుకునేందుకు, ఇతర హీరోలను  విమర్శిస్తూ  చేసిన వాదనలు నా మనస్సులోతులలో నిలచి ప్రభావం చూపిస్తున్నాయేమో!

అయితే, ఇప్పటికీ నా మనసులో ప్రతిధ్వనిస్తూంటుంది, ఏపారిజాతమ్ములీయగలనో చెలీ పాట.

ఇప్పుడది, నటుడి వల్ల కాదు, సాహిత్యము, సున్నిత సృంగార భావనల వల్ల ప్రియం.

ముఖ్యంగా, నా రమణికీ బదులుగా, ఆకారం ధరించాలన్నదే ఇప్పటికీ ప్రకృతితో నా ప్రార్ధన!

ప్రకృతిలో కలసిపోయిన కాంతారావు నా ప్రార్ధన వుంటూ ఇకపై నవ్వుతూంటాడేమో!

March 23, 2009 · Kasturi Murali Krishna · No Comments
Posted in: నీరాజనం